Czytelnia

Didache - Nauka Pana przekazana przez dwunastu wysłanników poganom

nauka dwunastu włącz .

Διδαχή · Didache

Didache /(gr.) Διδαχὴ/ lub Nauka dwunastu apostołów – krótki traktat starożytnego judeochrześcijaństwa, jedno ze starszych pism Ojców Apostolskich. Niewłączany do kanonu Nowego Testamentu (apokryf), z wyjątkiem 81 księgowego kanonu etiopskiego. Tekst ten jest starszy od niektórych najmłodszych ksiąg Nowego Testamentu.

Pełny tytuł dzieła to Nauczanie Pana do narodów przekazane przez dwunastu apostołów. Po grecku brzmi: Διδαχὴ κυρίου διὰ τῶν δώδεκα ἀποστόλων τοῖς ἔθνεσιν (Didache kyriu dia ton dodeka apostolon tois ethnesin). Dzieło to jest anonimowe, powstało pod koniec I wieku n.e. na terenie Syrii. Zalicza się je do pism Ojców Apostolskich. Składa się z kilku różnych tekstów. Dzieli się na dwie główne części. Pierwsza jest podobna w przekazie do ewangelii synoptycznych. Druga przedstawia Jezusa jako Mesjasza.

Didache jest jednym z najstarszych źródeł chrześcijańskich. Pozostaje jeszcze pod silnym wpływem judaizmu. Antyczny tekst zaginął, przez długi czas znany był tylko z cytatów w pismach ojców Kościoła. Didache odkrył dopiero w 1873 r. w bibliotece Hospicjum św. Krzyża w Konstantynopolu metropolita Filoteos Bryennios w rękopisie z 1056 r. Wydał go w 1883 r. w Konstantynopolu, a już rok później Adolf von Harnack wydał Didache również w Berlinie. Fragmenty tekstu zostały także znalezione w Oksyrynchos (P. Oxy 1782) i pochodzą z IV wieku.

Didache stała się prototypem Konstytucji apostolskich, Kanonów apostolskich oraz Didaskaliów apostolskich. W starożytności cieszyła się tak wielkim autorytetem, że wielu pisarzy zaliczało ją do ksiąg kanonicznych Nowego Testamentu (m.in. Klemens Aleksandryjski). W IV wieku zaczęto ją umieszczać wśród apokryfów (Atanazy Wielki, Rufin z Akwilei). Współcześnie stanowi bezcenne źródło do historii liturgii, historii Kościoła i prawodawstwa kościelnego.

za wikipedia.pl - http://pl.wikipedia.org/wiki/Didache

 

Διδαχή · Didache

Tytuł oryginalny:
Διδαχὴ Κυρίου διὰ τῶν Δώδεκα Ἀποστόλων τοῖς ἔθνεσιν
(Didache Kyriou dia ton Dodeka Apostolon tois ethnesin)

W oparciu o tekst grecki:
Apostolic Fathers, (red.) Kirsopp Lake
Dostęp na: http://www.ccel.org/ccel/lake/fathers2.html

Wydanie 1.0 z 05.02.2011

Zezwala się na bezpłatne kopiowanie, drukowanie i rozpowszechnianie niniejszego tekstu oraz opracowania w niezmienionej formie.

Wszelkie uwagi można zgłaszać na adres mailowy: metargem.sefer [at] gmail.com

 

Διδαχή · Didache

SKRÓTY

Skróty tytułów ksiąg biblijnych
Rdz., Wj., Kpł., Lb., Pwt., Joz., Sdz., Rut., 1-2Sam., 1-2Krl., 1-2Krn., Ezd., Neh., Est., Hi., Ps., Prz., Koh., Pnp., Iz., Jer., Lam., Ez., Dan., Oz., Jl., Am., Abd., Jon., Mich., Nah., Hab., Sof., Agg., Zach., Mal., Mat., Mk., Łk., Jan., Dz., Rz., 1-2Kor., Gal., Ef., Flp., Kol., 1-2Tes., 1-2Tym., Tyt., Flm., Heb., Jak., 1-2Ptr., 1-3J., Jud., Obj.

Wyjaśnienie odnośników do literatury pozabiblijnej
Syr. — Księga Syracha
Szabbat — Traktat Szabbat w Talmudzie Babilońskim
Tob. — Księga Tobiasza

Wyjaśnienie użytych w tekście oznaczeń
[ ] — W nawiasach kwadratowych umieszczono słowa, które nie znajdują się w tekście oryginalnym, lecz wydają się być niezbędne dla zrozumienia sensu tekstu lub dla zachowania poprawności stylistycznej przekładu
* — Gwiazdka odsyła do przypisów znajdujących się na dole strony. Zawierają one odnośniki do tekstów biblijnych i pozabiblijnych oraz wyjaśnienia językowe.
ab — Kursywą oznaczono występujące w tekście cytaty.

W odnośnikach do wersetów biblijnych stosowany jest zapis X. 1:2, gdzie X oznacza księgę, 1 - rozdział, a 2 werset(y). W odniesieniach do całych rozdziałów stosowany jest zapis X. 1

 

Διδαχή · Didache

NAUKA PANA PRZEKAZANA PRZEZ DWUNASTU WYSŁANNIKÓW POGANOM

Διδαχὴ Κυρίου διὰ τῶν Δώδεκα Ἀποστόλων τοῖς ἔθνεσιν

 

I

Dwie Drogi: Droga Życia

1 Istnieją dwie drogi - jedna Życia i jedna Śmierci,* a między tymi dwiema drogami jest wielki rozdźwięk!
2 A zatem droga Życia jest następująca:
po pierwsze - będziesz kochał Boga,* który cię uczynił,
po drugie - [będziesz kochał] swojego bliźniego tak, jak samego siebie,*
natomiast wszystkiego, czego nie chciałbyś, aby się stało tobie i ty drugiej osobie nie czyń.*
3 Słowa te mają następujące rozwinięcie:*
mówcie dobrze o tych, którzy mówią o was źle
i módlcie się za ludzi wam wrogich,
a pośćcie za waszych prześladowców
.*
Bo co to ma być za łaskawość,* jeśli kochacie [tylko] tych, którzy i was kochają?
Czyż nie i poganie postępują tak samo?*
Ale wy kochajcie tych, którzy was nienawidzą,* a nie będziecie mieli wrogów!
4 Trzymaj się z dala od cielesnych pożądliwości wynikających z upadłej fizyczności.*
Jeśliby ktoś uderzył cię w prawy policzek, nadstaw mu i drugi,*
a będziesz bez żadnego braku.*
Jeśliby ktoś zarządał od ciebie, byś szedł z nim jedną milę, idź z nim i dwie.*
Jeśliby ktoś zabrał ci twój płaszcz, daj mu nawet i tunikę.*
Jeśliby wziął ktoś od ciebie jakąś twoją własność, nie domagaj się [od niego] zwrotu,*
ponieważ nawet nie możesz [tego uczynić].
5 Każdemu, kto prosi cię [o coś], daj i nie domagaj się zwrotu,*
ponieważ Ojciec pragnie dać każdemu z własnych życzliwych darów.*
Szczęśliwy ten, kto daje zgodnie z nakazem,* ponieważ [w ten sposób] jest niewinny!
Marny los tego, kto bierze!
Wprawdzie jeśli ktoś bierze, ponieważ ma potrzebę - jest niewinny.
Natomiast ten, kto nie ma potrzeby, zda sprawę z tego, dlaczego wziął i w jakim celu; będąc w więzieniu, zostanie przesłuchany dokładnie w sprawie tego, co uczynił i nie wyjdzie stamtąd, dopóki nie zwróci ostatniego grosza.*
6 Ale i o tym z drugiej strony powiedziano:
Niech [nawet] spoci się w twoich rękach twoja jałmużna, dopóki nie dowiesz się, komu [ją] dajesz.*


*1:1 Por. Pwt. 30:19; Ps. 1; Prz. 1-9; Mat. 7:13n.
*1:2 „Boga” — por. Pwt. 6:5, 11:1; Mat. 22:37n; Mk. 12:29n; Łk. 10:25-28; „siebie” — por. Kpł. 19:18; Mat. 22:39; Mk. 12:31-33; Łk. 10:25-28; Rz. 13:9n; Gal. 5:14; Jak. 2:8; „czyń” — por. Mat. 7:12; por. również Tob. 4:15; Szabbat 31a.
*1:3 „rozwinięcie” — gr. ἡ διδαχή – nauczanie, wykład, wyłożenie, wyjaśnienie, por. Mat. 7:28; „prześladowców” — por. Mat. 5:44; „łaskawość” — por. Mat. 5:45; Łk. 6:32-34; „samo” — por. Mat. 5:46n; „nienawidzą” — por. Mat. 5:44; Łk. 6:27.
*1:4 „cielesnych pożądliwości, wynikających z upadłej fizyczności” — gr. τῶν σαρκικῶν καὶ σωματικῶν ἐπιθυμιῶν – dosł. „cielesnych i cielesnych pragnień”. Występują tu dwa gr. określenia tłumaczone jako „cielesny”: jedno pochodzące od gr. σάρξ – „mięso, tkanka, ciało; symbolizuje też upadłą ludzką naturę”; drugie zaś od gr. σῶμα – „ciało, całe ciało, kształt ciała, coś, co rzuca cień”. Dla przykładu: ludzie i zwierzęta posiadają to samo σάρξ, lecz różne σῶμα. Por. 1Ptr. 2:11; „drugi” — por. Mat. 5:39; Łk. 6:29; „bez żadnego braku” — gr. τέλειος – „doskonały, ukończony, dojrzały, bez braku”; por. Mat. 5:48; „dwie” — por. Mat 5:41; „tunikę” — por. Mat. 5:40; Łk. 6:29; „zwrotu” — por. Łk. 6:30.
*1:5 „zwrotu” — por. Pwt. 15:7; Mat. 5:42; Łk. 6:30; „z własnych życzliwych darów” — gr. ἐκ τῶν ἰδίων χαρισμάτων - „z własnych łask, łaskawych darów (charismata)”; „nakazem” — por. Pwt. 15:7; Dz. 20:35; „grosza” — por. Mat. 5:26; Łk. 12:59.
*1:6 Por. Syr. 12:1,7.


 

II

Drugie przykazanie

1 *Natomiast oto druga zasada Nauki:
2 Nie będziesz mordował,
nie będziesz cudzołożył,
nie będziesz uwodził chłopców,
nie będziesz oddawał się rozpuście,
nie będziesz kradł,
nie będziesz zajmował się magią,
nie będziesz zajmował się przyrządzaniem mikstur,
nie zamordujesz dziecka dokonując aborcji,
ani nie zabijesz już narodzonego,
nie będziesz pożądał tego, co należy do bliźniego.
3 Nie będziesz fałszywie przysięgał
nie będziesz fałszywie zeznawał,
nie będziesz nikogo obmawiał,
nie będziesz chował urazy.
4 Nie będziesz chwiejny w myśleniu,
ani zwodniczy w mówieniu,
ponieważ zwodniczość jest pułapką śmierci.
5 [Krótko mówiąc] - niech twoje słowa nie będą ani kłamliwe, ani puste, ale poparte czynem.
6 Nie będziesz chciwy,
ani zachłanny,
ani obłudny,
ani złośliwy,
ani zarozumiały.
Nie poweźmiesz żadnego złego zamiaru wobec twojego bliźniego.
7 Nie będziesz nienawidził żadnej osoby,
natomiast jednych będziesz ganił,
o innych będziesz się modlił,
a jeszcze innych będziesz kochał bardziej, niż własne życie.*


*2:1-7 Fragment rozszerza przykazania z Wj. 20:13-17, a także być może Kpł. 19:11-18.
*2:7 „życie” — gr. τὴν ψυχήν – „dusza, życie, jako coś osobistego, indywidualnego (uczucia, pragnienia, plany), ale również indywidualny dar życia, tchnienie życia, jakie posiada człowiek.”


 

III

Zagrożenia grzechu

1 Moje dziecko,* uciekaj od wszelkiego zła i od wszystkiego, co je przypomina:
2 Nie gniewaj się, ponieważ gniew prowadzi do morderstwa;
nie bądź zazdrosny,
ani kłótliwy,
ani łatwo wpadający w gniew,
ponieważ to wszystko rodzi morderstwa.
3 Moje dziecko, nie bądź pożądliwy, ponieważ żądza prowadzi do rozpusty;
nie bądź obraźliwy,
ani wyniosły,
ponieważ to wszystko rodzi cudzołóstwa.
4 Moje dziecko, nie zajmuj się wróżbiarstwem, bo to prowadzi do bałwochwalstwa;
nie bądź zaklinaczem,
ani astrologiem,
ani dokonującym rytualnych oczyszczeń,*
ani nawet nie pragnij oglądać żadnej z tych rzeczy,
ponieważ to wszystko rodzi bałwochwalstwo.
5 Moje dziecko, nie bądź kłamcą, ponieważ kłamstwo prowadzi do kradzieży;
nie kochaj pieniędzy,
ani nie szukaj próżnej chwały,
ponieważ to wszystko rodzi kradzieże.
6 Moje dziecko, nie bądż plotkarzem, ponieważ to prowadzi do pomówienia;
nie bądź samowolny,
ani źle usposobiony,
ponieważ to wszystko rodzi pomówienia.

 

Łagodność i pokora

7 Ale bądź łagodny, jako że to łagodni odziedziczą ziemię.*
8 Bądź nieskłonny do gniewu
i miłosierny,
i nie złośliwy,
i cichy,
i dobry
oraz zawsze przejęty słowami, które usłyszałeś.*
9 Nie wynoś się, ani nie dopuszczaj do swojej duszy zuchwalstwa.
Nie wiąż swojej duszy z ludźmi wyniosłymi, ale obracaj się wśród ludzi prawych i uniżonych.
10 Rzeczy, które ci się przytrafiają, przyjmuj jako dobre, wiedząc, że nic się nie dzieje bez Boga.

 


3:1 Por. 1J.
*3:4 Chodzi o pogańskie oczyszczenia rytualne stanowiące element życia codziennego wyznawców pogańskich kultuów i religii.
*3:7 Por. Ps. 37:11; Mat. 5:5.
*3:8 Por. Iz. 66:2.


 

IV

Życie wśród świętych

1 Moje dziecko, tego, kto przekazuje ci Słowo Boga, wspominaj nocą i dniem,* darz go także szacunkiem tak, jak Pana, ponieważ tam, gdzie mówi się o [Jego] panowaniu, tam też jest Pan.
2 Każdego dnia szukaj towarzystwa* świętych, abyś mógł odpocząć przy ich słowach.
3 Nie powoduj rozłamu:
pogódź skłóconych,
sądź sprawiedliwie,
nie bądź stronniczy przy ganieniu upadków.
4 Nie bądź chwiejny w osądzie tego, kto jest [winny], a kto nie.
5 Nie wyciągaj chętnie rąk, aby brać,
ani nie bądź powściągliwy przy dawaniu.
6 Jeślibyś miał coś [zarobionego] przez twoje ręce,
będziesz dawał okup za twoje grzechy.
7 Nie zawahasz się dać,
ani dając nie będziesz narzekał:
będziesz wiedział bowiem, kto jest Dobrym Odpłacicielem twojej zapłaty.
8 Nie odwrócisz się od potrzebującego,
ale wszystkim będziesz się dzielić ze swoim bratem, i nie powiesz, że te rzeczy są twoją własnością.*
Jeśli bowiem macie wspólny udział w tym, co nieśmiertelne,
o ileż bardziej [powiniście mieć] w [rzeczach] śmiertelnych.*

Wychowanie, panowie i niewolnicy

9 Nie zaniedbasz swojego syna, ani swojej córki, ale od młodości będziesz uczył [ich] bojaźni w stosunku do Boga.
10 Nie będziesz ze złością wydawał poleceń swojemu niewolnikowi, ani swojej niewolnicy, którzy pokładają nadzieję w tym samym Bogu, [co ty], aby nie przestali bać się Boga, który jest nad [wami] obojgiem, ponieważ nie przyszedł On powołać [ludzi] według ich pozycji, ale tych, których Duch przygotował.
11 Natomiast wy, niewolnicy, bądźcie podporządkowani swoim panom, jak odwzorowaniu Boga. z szacunkiem i bojaźnią.

 

Wierność Słowu

12 Będziesz nienawidził wszelkiej obłudy i wszystkiego, co nie jest miłe Panu.
13 Nie porzucisz przykazań Pana, ale będziesz strzegł wszystkiego, co przejąłeś, ani nie dodając, ani nie usuwając [z tego niczego].*
14 Będziesz wyznawał swoje upadki pośród społeczności* i nie przyjdziesz na modlitwę mając nieczyste sumienie.
Taka jest droga Życia!


*4:1 Por. Heb. 13:7.
*4:2 „towarzystwa” — gr. τὰ πρόσωπα - dosł. „twarze, oblicza, obecności”.
*4:8 „własnością” — por. Dz. 4:32; „śmiertelnych” — por. Rz. 15:27.
*4:13 Por. Pwt. 4:2, 12:32.
*4:14 „społeczności” — gr. ἐκκλησία – „zgromadzenie, zebranie, społeczność, zwołanie”.


 

V

Droga Śmierci

1 Droga Śmierci jest natomiast taka!
Przede wszystkim jest zła i pełna przekleństwa:
morderstwa, cudzołóstwa, pożądliwości, rozpusty, kradzieże, akty bałwochwalstwa, magie, czary, eliksiry, fałszywe zeznania, akty obłudy, nieszczerość, oszustwo, wyniosłość, złośliwość, samozadowolenie, chciwość, głupia mowa, brawura, chełpliwość, wielka pycha;
2 prześladowcy dobrych, nienawidzący prawdy, kochający kłamstwo, nieznający sprawiedliwej zapłaty, nielgnący do dobra, ani słusznego osądu, gotowi nie do dobrego, ale do złego, będący dalecy od łagodności i wytrwałości, rozmiłowani w próżnych rzeczach, goniący za zyskiem, nieokazujący miłosierdzia ubogim, dręczący udręczonego, nieuznający Tego, kto ich uczynił, mordercy dzieci, niszczyciele dzieła Boga, odwracający się od potrzebującego, zadręczający uciskanego, wstawiennicy bogatych, nieprawi sędziowie biednych, całkowicie grzeszni!
Strzeż się, dziecko, wszystkich ludzi tego rodzaju!

 

VI

Wierność Nauce i jarzmo Pana

1 Uważaj, aby cię ktoś nie odwiódł od postępowania według tej nauki, nauczając cię bez Boga.
2 Jeśli bowiem jesteś w stanie wziąć na siebie jarzmo Pana,* będziesz doskonały.
Jeśli zaś nie jesteś w stanie, czyń, to co tylko możesz.

Pokarmy

3 Natomiast co do pokarmu:
Co tylko jesteś w stanie, weź na siebie,
ale od [pokarmu] złożonego w ofierze bóstwom* zdecydowanie trzymaj się z daleka, ponieważ jest on służbą wobec martwych bogów.


*6:2 Por. Mat. 11:29-30.
*6:3 Por. Dz. 15:29, 21:25; 1Kor.. 8, 10; Obj. 2:12-29


 

VII

Zanurzenie

1 Natomiast co do zanurzenia, to zanurzajcie w ten sposób:
Uprzednio powiedziawszy to wszystko [co powyżej], zanurzajcie w imię Ojca i Syna i Świętego Ducha* w bieżącej wodzie.
2 Jeśli zaś nie masz bieżącej wody, zanurz w innej wodzie.
A jeśli nie możesz w zimnej, [zanurz] w ciepłej.
3 Jeśli też nie masz żadnej z nich, polej głowę trzykrotnie wodą w imię Ojca i Syna i Świętego Ducha.*
4 A przed zanurzeniem niech wcześniej poszczą zanurzający i zanurzany, a także inni jeśli mogą.
Nakaż zaś pościć zanurzanemu wcześniej jeden lub dwa [dni].


*7:1,3 Por. Mat. 28:19


 

VIII

Post i modlitwa

1 Wasze posty niech się nie zbiegają z postami obłudników.*
Ponieważ oni poszczą drugiego i piątego dnia tygodnia,*
wy pośćcie czwartego oraz w dzień przygotowania* [przed szabatem].
2 Nie módlcie się również jak obłudnicy,* ale tak jak nakazał Pan w swojej Dobrej Nowinie, mianowicie:
«Nasz Ojcze, który [jesteś] w niebie,
niech Twoje imię będzie uświęcone,
niech nadejdzie Twoje królowanie,
niech Twoja wola się stanie na ziemi tak, jak w niebie.
Daj nam dzisiaj naszego codziennego chleba
i odpuść nam dług,
jak i my odpuszczamy naszym dłużnikom,
i nie wprowadzaj nas w próbę,
ale uratuj nas od Złego,*

jako że do Ciebie należą moc i chwała na wieki. »
3 Módlcie się w ten sposób trzy razy na dzień.


*8:1 „obłudników” — por. Mat. 6:16; „tygodnia” — por.. Łk. 18:12; „dzień przygotowania” — por. Mk. 15:42; Jan. 19:14,31.
*8:2 „obłudnicy” — por. Mat. 6:5; „Złego” — por. Mat. 6:9-13.


 

IX

Dziękczynienie przy winie i chlebie

1 Co się z kolei tyczy dziękczynienia - dziękujcie w następujacy sposób.
2 Najpierw przy kielichu:
«Dziękujemy Ci, nasz Ojcze, za świętą winorośl* Dawida, Twojego sługi.
Tobie chwała na wieki.»
3 Natomiast przy połamanym* [chlebie]:
«Dziękujemy Ci, nasz Ojcze, za życie i poznanie, które dałeś poznać nam przez Jezusa, Twego Sługę.
Tobie chwała na wieki.
4 Tak jak ten połamany* [chleb] był rozproszony na górach i zgromadzony, stał się jednym, tak niech zostanie zgromadzona Twoja Społeczność* z krańców ziemi do Twego Królestwa,
jako że do Ciebie należą chwała i moc przez Jezusa Pomazańca na wieki.»
5 Niech nikt nie je, ani nie pije z dziękczynienia waszego poza tymi, którzy zostali zanurzeni w imię Pana, ponieważ i o tym powiedział Pan:
Nie dawajcie świętości psom.*


*9:2 „winorośl” — por. Jer. 2:21, 6:9; Ez. 19:10-14; Mat. 26:29; Mk. 14:25; Łk. 22:18; Jan. 15:1-17.
*9:3,4 „połamanym [chlebie]” — gr. κλάσμα – dosł. „złamanie, połamanie, połamaniec”.
*9:4 „Społeczność” — gr. ἐκκλησία – „zgromadzenie, zebranie, społeczność, zwołanie”.
*9:5 Por. Mat. 7:6.


 

X

Dziękczynienie

1 A gdy się najecie, dziękujcie w ten sposób:
2 «Dziękujemy Ci, święty Ojcze,
za Twoje święte Imię, które rozbiło namiot w naszych sercach,
i za poznanie, wiarę oraz nieśmiertelność, którą dałeś nam poznać przez Jezusa, Twego Sługę.
Tobie chwała na wieki.
3 Ty, Władco Wszechmogący, stworzyłeś wszystko z powodu Twojego imienia,
dałeś ludziom pokarm i napój dla korzystania z niego z przyjemnością, aby Tobie dziękowali,
nam z kolei łaskawie udzieliłeś duchowego pokarmu i napoju oraz życia wiecznego przez Twego Sługę.
4 Przede wszystkim dziekujemy Ci za Twoje potężne działanie [względem nas].
Tobie chwała na wieki.
5 Wspomnij, Panie, Twoją Społeczność, aby w Twojej miłości uratować ją i zgromadź ją z czterech stron świata uświęconą do Twojego Królestwa, które przygotowałeś jej,
jako że do Ciebie należą moc i chwała na wieki.
6 Niechaj nadejdzie łaska,
a przeminie ten świat!
Hosanna* Bogu Dawida!
Jeśli kto jest święty, niech przyjdzie!
Jeśli ktoś nie jest, niech pokutuje!
Maran atha!* Amen.»
7 A prorokom pozwólcie dziękować, ile zechcą.


*10:6 „Hosanna” — por. Ps. 118:25; Mat. 21:9,15; Mk. 11:9-10; Jan. 12:13; „Maran atha!” — por. 1Kor. 16:22.


 

XI

Wysłannicy i prorocy

1 *Jeśli zatem ktoś przychodzi [do was], by uczyć was tego wszystkiego, co zostało wcześniej powiedziane, przyjmijcie go.
2 Jeśli zaś ów nauczający, zmieniwszy [swoje nauczanie], nauczałby innej nauki, by znieść [to, co zostało powiedziane], nie słuchajcie go, jednak [jeśli byłoby to] ku przedłożeniu sprawiedliwości i poznania Pana, przyjmijcie go jak Pana.
3 Co się zaś tyczy wysłanników i proroków, postąpcie zgodnie z zarządzeniem Dobrej Nowiny.
4 Każdy wysłannik, który do was przychodzi, niech zostanie przyjęty jak Pan.*
5 Nie zostanie zaś on dłużej, niż jeden dzień, jeśli zaś będzie potrzeba, to i drugi. Ale jeśli pozostanie trzy, jest fałszywym prorokiem.
6 Odchodząc zaś, wysłannik niczego niech nie bierze, poza chlebem, dopóki nie znajdzie schronienia. Jeśli jednak poprosi o pieniądze, jest fałszywym prorokiem.
7 A żadnego proroka przemawiającego w duchu nie poddawajcie próbie, ani nie rozsądzajcie, każdy bowiem grzech zostanie odpuszczony, ale ten grzech nie zostanie odpuszczony.*
8 Nie każdy zaś przemawiający w duchu jest prorokiem, ale [jest nim] tylko, jeśli cechuje się zachowaniem Pana.
Zatem po zachowaniu będzie rozpoznany fałszywy prorok i [prawdziwy] prorok.
9 Żaden prorok zastawiający stół w duchu, nie będzie jadł z niego, chyba że jest fałszywym prorokiem.
10 Każdy zaś prorok nauczający prawdy, jeśli tego, czego naucza, nie czyni, jest fałszywym prorokiem.
11 A każdy prorok wypróbowany [jako] prawdziwy, działający dla światowej tajemnicy Społeczności, nie nauczający zaś czynić tego wszystkiego, co sam czyni, nie będzie sądzony przez was, ponieważ z Bogiem ma sąd, bo podobnie działali też dawni prorocy.
12 Kto zaś by powiedział w duchu: «Daj mi pieniądze albo inną rzecz», nie słuchajcie go. Jeśli zaś w sprawie innych potrzebujących by powiedział, aby dać, niech go nikt nie sądzi.


*11:1 Por. z mową Jezusa z Mat. 10.
*11:4 Por. Mat. 10:40; Jan. 13:20.
*11:7 Por. Mat. 12:31-32


 

XII

Podróżujący uczniowie

1 A każdy przychodzący w imieniu Pana niech zostanie przyjęty, potem zaś wypróbowawszy go, rozeznacie się [co do niego], ponieważ będziecie mieli rozeznanie co prawe, a co lewe.
2 Jeśli przychodzący jest w drodze, pomóżcie mu, jak możecie. Jeśli chce zatrzymać się u was, to nie więcej niż dwa lub trzy dni, jeśli to konieczne.
3 Jeśli natomiast pragnie u was osiąść, a jest rzemieślnikiem, niech wykonuje pracę i niech je.
4 Jeśli zaś nie posiada [żadnego] zawodu, zgodnie z waszym rozsądkiem pomyślcie wcześniej, jak [sprawić], aby nie żył bezczynnie z wami zwolennik Pomazańca.*
5 Jeśli jednak nie chce on w ten sposób czynić, jest [człowiekiem] kupczącym Pomazańcem* - trzymajcie się z dala od takich!


 

*12:4 „zwolennik Pomazańca” — gr. Χριστιανός – „pomazańcowy, zwolennik, naśladowca Pomazańca”.
*12:5 „kupczącym Pomazańcem” — gr. χριστέμπορός – „Pomazańcokupiec, handlujący Pomazańcem”.


XIII

Utrzymanie proroków

1 A każdy prawdziwy prorok pragnący osiąść u was jest wart swojego wyżywienia.
2 Tak samo, jak prawdziwy nauczyciel jest wart, tak i on jest, zupełnie jak pracownik [jest wart] swojego wyżywienia.
3 Dlatego wziąwszy wszelkie pierwociny płodów tłoczni winnej i klepiska, bydła jak i owiec, dasz je prorokom, oni bowiem są arcykapłanami waszymi.*  4 Jeśli zaś nie macie proroka, dajcie ubogim.  5 Jeślibyś przygotowywał pieczywo, biorąc pierwociny, daj zgodnie z przykazaniem.  6 Podobnie też dzban wina lub oliwy otworzywszy, biorąc pierwociny, daj [je] prorokom.
7 Biorąc zaś srebrnika czy odzienie i wszystko co posiadasz, jak tylko byś uważał, daj według przykazania.


*13:3 Por. Pwt. 18:1-8


 

XIV

Wspólne posiłki

1 Zgodnie zaś z Pańskim [przykazaniem] Pana* zgromadziwszy się, łamcie chleb i dziękujcie, przyznając się do waszych upadków tak, aby czysta była wasza ofiara. 2 A nikt, kto jest poróżniony ze swoim towarzyszem, niech nie schodzi się z wami, dopóki się nie pogodzą, aby nie została skalana wasza ofiara,  3 bo to o niej jest powiedziane przez Pana:
W każdym miejscu i czasie [macie] składać mi czystą ofiarę, jako że jestem Wielkim Królem, mówi Pan, i imię moje cudowne [jest] pośród pogan.*


*14:1 „Zgodnie zaś z Pańskim [przykazaniem] Pana” — gr. Κατὰ κυριακὴν δὲ κυρίου – tekst grecki nie zawiera rzeczownika, który jest określony przymiotnikiem pański i rzeczownikiem Pana, pozostaje on w domyśle. Pewnym jest, ze powinien on byc rodzaju żeńskiego - tradycyjnie wstawia się tutaj słowo dzień (gr. ἡμέρα), jednak wydaje się, że może bardziej prawdopodobnie jest słowo przykazanie (gr. ἐντολή) ze względu na końcówkę 13:7, a także w nawiązaniu do Łk. 22:14-20; 1Kor. 11:17-34.
*14:3 Por. Mal. 1:11-14.


 

XV

Opiekunowie i sługi

1 Wybierzcie sobie przez głosowanie* opiekunów i sługi godnych Pana, mężczyzn łagodnych, nie kochających pieniędzy, wiarygodnych i wypróbowanych, ponieważ dla was oni służą także sami służbą proroków i nauczycieli. 2 Nie pogardzajcie zatem nimi, gdyż są oni uczynieni dla was [równie] cennymi wraz z prorokami i nauczycielami.

Napominanie i inne

3 Gańcie jedni drugich nie w gniewie, ale w pokoju, jak macie [wyłożone] w Dobrej Nowinie i z kimś, kto jest zawiniony u towarzysza, niech nikt nie rozmawia, ani od was niech [nikt o nim] nie słyszy, dopóki nie okaże skruchy. 4 A wasze modlitwy i jałmużny oraz wszelkie zajęcia, tak wykonujcie, jak macie [to wyłożone] w Dobrej Nowinie naszego Pana.


*15:1 „Wybierzcie przez głosowanie” — gr. χειροτονήσατε – „zagłosujcie, wybierzcie przez wyciągnięcie ręki”, por. Dz. 14:23.


 

XVI

Gotowość na przyjście Pana

1 Czuwajcie nad życiem waszym: niech wasze lampy nie zgasną i biodra wasze niech nie bedą nieprzepasane,* ale bądźcie gotowi, ponieważ nie znacie godziny, w której nasz Pan przyjdzie.* 2 Jak najczęściej zbierajcie się zabiegając o [rzeczy] niezbędne dla waszych dusz, ponieważ nie przyda się wam cały czas waszej wiary, jeśli w ostatniej chwili nie okażecie się doskonali.*
3 *Ponieważ w tych ostatnich dniach
rozmnożą się fałszywi prorocy i zwodziciele,
i owce zmienią się w wilki,
a miłość zamieni się w nienawiść.
4 Ponieważ wzrośnie bezprawie,
nienawdzić się będą wzajemnie
oraz prześladować i wydawać,
i wtedy zostanie objawiony Zwodziciel Świata jako Syn Boga,*
i będzie czynił znaki i cuda,
i ziemia zostanie wydana w jego ręce,
i będzie czynił nieprawe [rzeczy],
jakich nigdy nie było od zawsze.
5 Wtedy ludzkość wejdzie w pożar próby,
i potknie się wielu i zginą,
ale trwający w swojej wierze będą ocaleni przez Niego od klątwy.*
6 I wtedy objawią się znaki prawdy:
najpierw - znak otwarcia w niebie,
potem - znak dźwięku trąby,
i trzecie: powstanie umarłych.
7 Nie wszystkich jednak, ale jak zostało powiedziane:
Przyjdzie Pan i wszyscy święci z Nim.*
8 Wtedy świat zobaczy Pana przychodzącego na obłokach nieba.* *

 

 

*16:1 „nieprzepasane” — por. Wj.12:11; Łk. 12:35; „przyjdzie” — por. Mat. 24:42, 25:13.
*16:2 „doskonali” — od gr. τέλειος – „doskonały, ukończony, dojrzały, bez braku”.
*16:3 Por. z mową Jezusa w Mat 24.
*16:4 Por. 2Tes. 2:3-12.
*16:5 „będą ocaleni przez Niego od klątwy” — gr. σωθήσονται ὑπ’ αὐτου τοῦ καταθέματος – lub równie uprawniony przekład: „będą ocaleni pod samą klątwą”. Drugi przekład można rozumieć w taki sposób, że wierzący zostaną ocaleni w ostatnim momencie.
*16:7 Por. Iz. 66:15; Za. 14:5.
*16:8 Por. Dan. 7:13-14; Mat. 26:64; Mk. 14:62.

fShare
1